Norwegian Tourist Ship Nordkapp Stranded In Front Of The Spanish Base Of Gabriel De Castilla

Antarktik je prvi put u istoriji registrovao temperaturu veću od 20 stepeni Celzijusa, što je izazvalo strah od klimatske nestabilnosti u najvećem svjetskom skladištu leda, piše Gardijan.

Temperatura od 20,75 stepeni Celzijusa koje su brazilski naučnici zabilježili 9. februara na ostrvu Sejmour bio je skoro za cijeli stepen veće od prethodnog rekorda od 19,8 stepeni Celzijusa koliko je zabilježeno na ostrvu Signi u januaru 1982. godine.

Nedavno je izmjeren još jedan temperaturni rekord – 7. februara argentinska istraživačka stanica na Esperanzi izmjerila je 18,3 stepeni Celzijusa, što je najviše očitavanje na kontinentalnom poluostrvu Antarktik.
“Nikada nismo vidjeli ništa slično”

Ove zapise će morati da potvrdi Svjetska meteorološka organizacija, ali oni su u skladu sa širim trendom na poluostrvu i na obližnjim ostrvima, na kojima se temperatura podigla za skoro tri stepena Celzijusa u odnosu na preindustrijsku eru, što je jedna jedna od najbržih stopa rasta na planeti. Naučnici, koji svaka tri dana prikupljaju podatke sa udaljenih stanica za praćenje, opisali su nove podatke kao “nevjerovatne i nenormalne”.

– Primjećujemo trend zagrijavanja na mnogim lokacijama koje pratimo, ali nikada nismo vidjeli ništa slično – rekao je Karlos Šafer, koji radi na Terantaru, projektu brazilske vlade koji prati uticaj klimatskih promena na permafrost i biologiju na 23 lokacije na Antarktiku.

Šafer je rekao da je temperatura poluostrva, Južnih Šetlandskih ostrva i arhipelaga Džejms Ros na kojem se nalazi ostrvo Sejmour, tokom proteklih 20 godina bila nestalna. Poslije hlađenja u prvoj deceniji ovog vijeka, brzo se zagrijala.
Naučnici brazilskog antarktičkog programa kažu da na to izgleda utiče promjena u okeanskim strujama i “El Ninjo”.

– Imamo klimatske promjene u atmosferi, što je usko povezano sa promjenama u permafrostu i okeanu. Sve je jako povezano – kaže on.

Uticaji se razlikuju na Antartiku koja obuhvata kopno, ostrva i okean južno od 60 stepeni geografske širine. Ovaj region čuva oko 70 odsto svježe vode u obliku snijega i leda. Ako bi se sve rastopilo, nivo mora porastao bi za 50 do 60 metara. Naučnici iz UN predviđaju da će okeani do kraja ovog vijeka porasti za 30 do 110 centimetara, zavisno od ljudskih napora za smanjenje emisije i osjetljivosti ledenih ploča.

Iako su temperature na istočnom i centralnom Antarktiku relativno stabilne, sve je veća zabrinutost za zapadni Antarktik, gdje sve topliji okeani tope ogromne glečere Tvaits i Pajn (Thwaites and Pine Island). To je do sada dovelo do relativno niskog porasta nivoa mora, ali to bi se moglo brzo promijeniti ako dođe do stalnog skoka temperature.

Najizraženije je poluostrvo Antarktik – dugačak prst kopna koji se proteže prema Argentini. Iako se određeni stepen topljenja javlja svako ljeto, naučnici kažu da je to bilo očiglednije posljednjih godina, s tim da temperature brže rastu i zimi. Vjeruje se da je to razlog zbog kojeg je zabilježen alarmantan pad od preko 50 odsto u kolonijama pingvina koje su zavisne od morskog leda.

Šafer kaže da podaci monitoringa iz ovih oblasti mogu ukazivati na ono što se sprema za ostale dijelove regiona.

– Važno je imati stražarske oblasti poput Južnog Šetlanda i Antarktičkog poluostrva, jer oni mogu da predvide razvoj događaja koji će se desiti u budućnosti, u bliskoj budućnosti – rekao je.

(Blic)